Informujemy, że z dniem 1 stycznia 2026 r.
Punkt Nieodpłatnych Porad Prawnych oraz Nieodpłatnego Poradnictwa Obywatelskiego zlokalizowany dotychczas w budynku Zespołu Szkół im. Ireny Kosmowskiej w Suszu przy ul. Wiejskiej 1
zostanie przeniesiony do budynku:
Zespół Szkół im. Ireny Kosmowskiej w Suszu
ul. Iławska 40
Dni i godziny udzielania porad nie ulegają zmianie.
Za niedogodności przepraszamy.
Współczesny rynek pracy to dynamiczna przestrzeń, w której spotykają się różnorodne potrzeby – zarówno pracodawców, jak i pracowników. Dla jednych praca to stabilizacja i bezpieczeństwo, dla innych – elastyczność, wolność i swoboda działania. Niezależnie jednak od motywacji, każdy kto podejmuje zatrudnienie, musi odpowiedzieć sobie na podstawowe pytanie: na jakiej podstawie prawnej chcę (lub mogę) pracować?
W Polsce najczęściej spotykamy się z dwoma formami zatrudnienia: umową o pracę oraz umową zlecenie. Choć obie prowadzą do wykonywania określonych obowiązków zawodowych, różnią się one w wielu kluczowych aspektach – od zakresu praw i obowiązków, przez sposób rozliczania wynagrodzenia, aż po poziom ochrony pracownika i konsekwencje podatkowe.
Wybór odpowiedniego rodzaju umowy to nie tylko kwestia formalna – od rodzaju umowy zależy jak długo pracujemy w ciągu dnia, ile zarabiamy oraz jakie obowiązki wykonujemy. To decyzja, która realnie wpływa na codzienne życie zawodowe, dostęp do świadczeń socjalnych, a nawet przyszłą emeryturę. Dlatego warto dobrze zrozumieć, czym różnią się te dwie formy współpracy i jakie niosą za sobą konsekwencje – zarówno dla zatrudnionego, jak i dla zatrudniającego.
Umowa o pracę opiera się na Kodeksie pracy, co oznacza, że pracownik podlega kierownictwu pracodawcy, wykonuje pracę w określonym miejscu i czasie, a jego prawa są chronione przez przepisy prawa pracy.
Umowa zlecenie wynika z Kodeksu cywilnego. Zleceniobiorca nie jest pracownikiem, lecz wykonawcą określonego zadania. Nie obowiązuje go sztywna struktura czasu pracy ani podporządkowanie służbowe.
Pracownik zatrudniony na umowę o pracę ma prawo do płatnego urlopu wypoczynkowego, zwolnień lekarskich i normowanego czasu pracy (np. 8 godzin dziennie).
Zleceniobiorca nie ma ustawowego prawa do urlopu ani zwolnienia chorobowego, chyba że zostanie to zapisane w umowie. Czas pracy może być dowolnie ustalany.
Umowa o pracę zapewnia ochronę przed zwolnieniem w szczególnych sytuacjach (np. ciąża, wiek przedemerytalny, niepełnosprawność).
W przypadku umowy zlecenia nie obowiązują takie zabezpieczenia – umowę można wypowiedzieć w każdej chwili, bez podania przyczyny.
Wynagrodzenie z umowy o pracę podlega obowiązkowym składkom ZUS, co przekłada się na prawo do emerytury, renty, ubezpieczenia zdrowotnego i chorobowego.
W przypadku umowy zlecenia składki są naliczane tylko w określonych przypadkach (np. studenci do 26. roku życia są zwolnieni). Brak składek oznacza brak zabezpieczenia społecznego.
Umowa o pracę musi zawierać konkretne elementy: stanowisko, miejsce pracy, wymiar czasu pracy, wynagrodzenie, termin rozpoczęcia pracy.
Umowa zlecenie może być bardziej elastyczna – wystarczy określenie zadania i warunków jego wykonania. Nie musi zawierać szczegółowych zapisów dotyczących czasu czy miejsca pracy, ale może – zależnie od woli stron.
Pracownik na umowie o pracę odpowiada za szkody wobec pracodawcy w ograniczonym zakresie.
Zleceniobiorca może ponosić pełną odpowiedzialność cywilną za szkody wobec osób trzecich, co może wiązać się z większym ryzykiem finansowym.
Obecnie na rynku pracy granice między etatem a elastyczną współpracą coraz częściej się zacierają, dlatego tak ważna jest znajomość różnic między umową o pracę a umową zlecenie. To nie są już tylko formalności do podpisania w kadrach — to decyzje, które wpływają na bezpieczeństwo, rozwój zawodowy i jakość życia.
Dla jednych kluczowa będzie stabilność, przewidywalność i ochrona socjalna — i to właśnie umowa o pracę będzie dla nich naturalnym wyborem. Dla innych liczy się niezależność, możliwość pracy zdalnej, elastyczne godziny i różnorodność projektów — wówczas umowa zlecenie może lepiej odpowiadać ich stylowi życia.
Którą formę zatrudnienia wybrać? Nie ma jednej dobrej odpowiedzi. Są tylko dobre decyzje — takie, które wynikają ze zrozumienia własnych potrzeb i znajomości przepisów. Dlatego warto nie tylko znać różnice, ale też regularnie aktualizować swoją wiedzę, bo prawo pracy — podobnie jak rynek — nieustannie się zmienia.
Na koniec warto pamiętać: świadomy pracownik to silny pracownik. A świadomy pracodawca — to partner, który buduje zespół na solidnych fundamentach. Niezależnie od tego, po której stronie stołu siedzisz, znajomość zasad gry to pierwszy krok do sukcesu.
W prawie polskim ubezwłasnowolnienie to instrument prawny mający na celu ochronę osób, które z różnych przyczyn nie są w stanie zatroszczyć się o swoje sprawy osobiste i majątkowe. Definiuje się dwa rodzaje ubezwłasnowolnienia: całkowite i częściowe.
Ubezwłasnowolnienie całkowite reguluje Art. 13 Kodeksu cywilnego. Obejmuje ono osoby, które ze względu na ich stan psychiczny nie są w stanie prowadzić samodzielnie swoich spraw. Takie osoby, po orzeczeniu sądu, zostają pozbawione zdolności do czynności prawnych. Oznacza to, że nie mogą samodzielnie podejmować żadnych decyzji prawnych, takich jak podpisanie umowy czy zgodzenie się na czynności medyczne. W ich imieniu działa kurator.
Z kolei ubezwłasnowolnienie częściowe, wynikające z Art. 16 Kodeksu cywilnego, dotyczy osób, które mogą prowadzić swoje sprawy do pewnego stopnia, ale ze względu na ich stan psychiczny wymagają ochrony. Osoby ubezwłasnowolnione częściowo mogą podejmować pewne decyzje prawne samodzielnie, ale do innych potrzebują zgody kuratora.
Podstawą do wszczęcia procesu ubezwłasnowolnienia jest wniosek do sądu przedłożony przez odpowiednią osobę, zazwyczaj bliską rodziny, lub Prokuratora. Proces ten obejmuje ocenę stanu zdrowia osoby, którą ma dotyczyć ubezwłasnowolnienie, oraz możliwość jej dokonywania czynności prawnych. Decyzję o ubezwłasnowolnieniu możemy odwołać poprzez apelację do sądu wyższej instancji.
Koszty postępowania ubezwłasnowolniającego obejmują opłatę sądową, wynagrodzenie dla biegłego sądowego i ewentualne wynagrodzenie dla kuratora. Opłata sądowa wynosi 100 zł, a wynagrodzenie biegłego i kuratora zależą od konkretnego przypadku i mogą oscylować w granicach kilkuset złotych.
Ubezwłasnowolnienie jest poważnym naruszeniem praw jednostki i powinno być stosowane tylko jako ostatnia możliwość w sytuacjach, w których osoba nie jest w stanie zatroszczyć się o swoje dobro. Jest to proces skomplikowany, ale niezbędny dla ochrony poszczególnych jednostek i ich praw w społeczeństwie.
W polskim systemie prawnym procedura ubezwłasnowolnienia częściowego regulowana jest w Kodeksie Postępowania Cywilnego, a konkretnie w rozdziale 14a – „Ubezwłasnowolnienie”. Niżej przedstawiam ogólny zarys procedury, jednakże zawsze zaleca się skonsultowanie się z prawnikiem w celu uzyskania dokładnych informacji dostosowanych do konkretnej sytuacji.
Procedura ubezwłasnowolnienia częściowego w polskim Kodeksie Postępowania Cywilnego:
Osoba zainteresowana lub inna uprawniona osoba (np. członek rodziny, kurator) składa wniosek o ubezwłasnowolnienie do sądu rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania osoby, której to dotyczy.
Wniosek powinien zawierać informacje dotyczące przyczyn ubezwłasnowolnienia oraz zakresu ubezwłasnowolnienia (częściowy). Konieczne jest przedstawienie dowodów potwierdzających potrzebę ograniczenia zdolności do czynności prawnych.
Sąd powiadamia osobę, której to dotyczy, o wszczęciu postępowania. Osoba ta ma prawo do wypowiedzenia się w sprawie oraz do udziału w postępowaniu.
Sąd przeprowadza postępowanie dowodowe w celu ustalenia, czy zachodzą okoliczności uzasadniające ubezwłasnowolnienie częściowe. Może być konieczne przeprowadzenie badań lekarskich i opinii biegłych.
Po zakończeniu postępowania sąd wydaje postanowienie, w którym może zadecydować o ubezwłasnowolnieniu częściowym oraz określić zakres i warunki ubezwłasnowolnienia.
Strony postępowania mają prawo do wniesienia odwołania od postanowienia sądu. Odwołanie składa się do sądu drugiej instancji.
Jeśli postanowienie staje się prawomocne, sąd wydaje postanowienie o egzekucji, a kurator sprawuje nadzór nad osobą ubezwłasnowolnioną.
Warto podkreślić, że procedura ubezwłasnowolnienia częściowego ma na celu chronienie interesów osoby, która nie jest w pełni zdolna do samodzielnego podejmowania pewnych czynności prawnych, jednocześnie respektując jej autonomię i wolność w zakresie, w którym jest to możliwe.
Zarząd Powiatu Iławskiego rozstrzygnął otwarty konkurs ofert na realizację zadań publicznych w 2026 roku z zakresu udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej, poradnictwa obywatelskiego oraz zwiększania świadomości prawnej społeczeństwa.
Na podstawie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, realizację zadań powierzono następującym podmiotom:
✅ Zaborskie Towarzystwo Naukowe z siedzibą w Brusach – prowadzenie jednego punktu nieodpłatnej pomocy prawnej (73 448,40 zł)
✅ Stowarzyszenie Sursum Corda z siedzibą w Nowym Sączu – prowadzenie jednego punktu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego (73 448,40 zł)
Informujemy, że w dniu 10 listopada 2025 r. Punkt Nieodpłatnych Porad Prawnych będzie nieczynny.
W zamian dyżur odbędzie się 17 listopada 2025 r. (poniedziałek) w wydłużonych godzinach — od 8:00 do 16:00.
W dobie cyfryzacji i rosnącej liczby transakcji bezgotówkowych, trudno już wyobrazić sobie codzienność bez bankowości internetowej i płacenia kartą. Jednak wraz z wygodą, przychodzą też zagrożenia. Dlatego zawsze trzeba dbać o ochronę swoich danych i znać metody działania cyberprzestępców, by bezpiecznie używać karty i płatności online w każdej sytuacji. Ten praktyczny poradnik pomoże Ci świadomie korzystać z dobrodziejstw cyfryzacji, zminimalizować ryzyko i zawsze mieć swoje finanse pod kontrolą – zarówno płacąc w sklepie, jak i w sieci.
W dobie dynamicznego rozwoju płatności elektronicznych karta płatnicza stała się podstawowym narzędziem codziennych transakcji. Jest to wygodne i oszczędzające czas rozwiązanie, ponieważ możemy z niej korzystać w dowolnym momencie i miejscu.
Karta płatnicza umożliwia m.in. bezgotówkowe płatności w sklepach stacjonarnych oraz sklepach internetowych. Wystarczy przeprowadzić kartę przez terminal lub podać jej dane przy zakupach online. Za jej pomocą można też wypłacić gotówkę z bankomatów na całym świecie. Oprócz zakupów, kartą zapłacimy również w punktach usługowych, np. w restauracji, jak również opłacimy rachunki za prąd, wodę czy gaz.
Chociaż pozornie karta płatnicza to tylko kawałek plastiku wydany przez bank, w rzeczywistości dane wytłoczone na jej powierzchni stanowią prawdziwy klucz do finansów jej właściciela. Imię i nazwisko, numer karty oraz kod zabezpieczający CVC/CVV to informacje wystarczające do przeprowadzenia transakcji internetowych bez dodatkowej weryfikacji. Właśnie dlatego brak ostrożności w używaniu karty może prowadzić do poważnych konsekwencji finansowych, bo cyberprzestępcy udoskonalają metody wyłudzania danych i pieniędzy.
Najważniejszą zasadą, jaką należy się kierować, jest zasada ograniczonego zaufania. Korzystając z bankomatu, zawsze go obejrzyj (czy nie ma na nim nietypowych listew, nakładek lub pojemników na ulotki reklamowe), a posługując się kartą przy transakcjach online, za każdym razem sprawdź adres strony internetowej – czy jest poprawny, nie zawiera błędów, znaków specjalnych. Jeśli cokolwiek budzi Twoje wątpliwości, zrezygnuj z dokonania operacji finansowych.
Bez względu w jakiej sytuacji się znajdujesz, jeśli podczas posługiwania się kartą płatniczą, coś wzbudzi Twój niepokój, przerwij natychmiast transakcję, zabezpiecz kartę i skontaktuj się ze swoim bankiem, aby zgłosić podejrzenia. Miej na uwadze, by wygoda nie przysłoniła Ci zdroworozsądkowego myślenia i nie uśpiła Twojej czujności.