Moje dziecko idzie do szkoły

szkola dzieckoRozpoczęcie nauki w szkole to przełomowy moment w życiu dziecka, a także jego rodziny. Kolejne lata nauki są okresem bardzo ważnym nie tylko z powodu zdobywanej przez dziecko wiedzy, ale także czasem istotnym dla jego zdrowia. W wieku szkolnym może rozwinąć się szereg problemów zdrowotnych, takich jak wady postawy, zaburzenia wzroku czy otyłość. W tym wieku kształtuje się wiele nawyków, utrwalają się zachowania, które będą umacniać zdrowie lub jemu szkodzić. Zobacz te najważniejsze, o których warto pamiętać na co dzień.

szkola caly poczatek

plecak

Zwróćmy uwagę na dobór zeszytów
Aby ograniczyć wagę plecaka naszego dziecka, zrezygnujmy
z grubych zeszytów (np.100-kartkowych) oraz tych w sztywnej i grubej okładce na rzecz zeszytów cieńszych (np. 32-kartkowych) i w miękkiej oprawie. Te ostatnie może nie są tak efektowne i trwałe, lecz na pewno są lżejsze i dają odpocząć kręgosłupom naszych dzieci.

Sprawdzajmy zawartość plecaków
Spora część rodziców nie zwraca na to uwagi. Skutkuje to pakowaniem przez dzieci „wyposażenia dodatkowego” (zabawki, kosmetyki, urządzenia do odsłuchu muzyki itp.).
W ogólnym rozrachunku ma to wpływ na zwiększenie wagi plecaka/tornistra.


STANOWISKO PRACY UCZNIA

Wielogodzinne przebywanie uczniów w szkole wymaga zapewnienia im odpowiedniego stanowiska pracy. Oznacza
to, że dla ucznia o określonym wzroście i określonej wysokości podkolanowej powinno być zapewnione odpowiednie krzesło
 i stół. Właściwy dobór umeblowania określa Polska Norma. Ustalono w niej 8 numerów mebli. Każdemu numerowi mebli przypisano określony kod kolorystyczny, który przedstawia poniższa tabela.

tabela krzesla szkola

Takimi kodami kolorystycznymi lub numerami powinny być oznakowane stoły i krzesła szkolne. Istotne jest także, aby meble były właściwie skompletowane. Przy stole oznakowanym określonym numerem lub określonym kolorem nie może stać krzesło oznakowane innym numerem lub innym kolorem. Ważne jest również, aby pierwszy rząd ławek był oddalony od tablicy 2,2 m.

Wiedząc, jakiego wzrostu jest nasze dziecko, łatwo można sprawdzić, w jakim zestawie mebli szkolnych powinno siedzieć.

W szkołach województwa warmińsko-mazurskiego spotkać można przymiary wzrostowe. Są to listwy z kolorami wymalowanymi na określonych wysokościach (zgodnie z powyższą tabelą). Przymiary znajdują się w klasach lub na korytarzach szkolnych. Mogą służyć dzieciom do samodzielnego sprawdzenia, czy mają stanowisko dostosowane do swojego wzrostu.

siedzenie postawa

napis 1

OŚWIETLENIE

Bardzo ważnym elementem wpływającym na komfort pracy ucznia jest właściwe oświetlenie - zarówno naturalne jak i sztuczne.
Nieprawidłowe oświetlenie może powodować m.in.:

•    osłabienie wzroku
•    szybsze męczenie
•    bóle głowy
•    łzawienie
•    zaczerwienienie powiek i spojówek
•    pogorszenie ogólnego samopoczucia

Oświetlenie naturalne
Wzrok człowieka jest przystosowany do światła naturalnego, dlatego należy zadbać, aby do sal lekcyjnych dochodziło go jak najwięcej. Właściwy strumień światła dziennego można zapewnić przez odpowiedni stosunek powierzchni okien do podłogi. Powinien on wynosić co najmniej 1:8. Zaleca się jednak, aby w pomieszczeniach do nauki, proporcja ta wynosiła od 1:4 do 1:5. Działaniem sprzyjającym dostawaniu się światła dziennego do sal lekcyjnych jest utrzymywanie szyb w czystości oraz nie zasłanianie ich roślinami i firankami. Okna należy jednak wyposażyć w żaluzje lub zasłony, aby była możliwość ochrony przed zbyt intensywnym światłem słonecznym, mogącym oślepiać pracujących uczniów. Stolik ucznia należy usytuować w taki sposób, aby praca ręką nie zasłaniała padającego światła.

Oświetlenie sztuczne
Wszystkie punkty świetlne powinny być czynne. Jeśli w salach lekcyjnych są świetlówki, należy zadbać, żeby nie migotały oraz nie włączały się i nie wyłączały się samoczynnie. Migotanie powoduje uczucie niewygody, zaś naprzemiennemu włączaniu i wyłączaniu się świetlówek często towarzyszy hałas rozpraszający uczniów.

napis 2

ROZKŁAD ZAJĘĆ LEKCYJNYCH

Dobrze ułożony tygodniowy rozkład zajęć lekcyjnych pozwala na efektywną pracę uczniów na przestrzeni tygodnia.

Planując zajęcia należy wziąć pod uwagę:

•    Zasadę zmienności dyspozycji ucznia do pracy w ciągu tygodnia
W poniedziałek dyspozycja ta jest niewielka. Uczeń po przebytym weekendzie znajduje się na etapie wdrażania do pracy. We wtorek i środę dyspozycja do pracy zwiększa się (ze szczytem możliwości w środę), po czym w czwartek i piątek notuje się spadek możliwości percepcyjnych ucznia. W związku z tym przedmioty wymagające większego skupienia powinny być zaplanowane w dniach podwyższonej percepcji, a w dniach, gdzie możliwości ucznia są mniejsze – należy zaplanować lekcje z przedmiotów łatwiejszych.

•    Różną zdolność do wysiłku w zależności od pory dnia
Uczniowie najefektywniej pracują w godzinach 8:00-12:00, ze szczytem możliwości w godzinach 9:00-11:00. Najwłaściwszą porą rozpoczynania zajęć szkolnych jest więc czas między godz. 8:00 a 9:00. Pierwsze lekcje powinny być zajęciami łatwiejszymi, wymagającymi mniejszego wysiłku (okres wdrażania). Przedmiotom wymagającym większego skupienia należy poświęcić środkową część zajęć, a ostatnie lekcje powinny być lekcjami łatwiejszymi.

•    Dzienny limit godzin lekcyjnych
-    Uczniowie klas I–III  szkoły podstawowej mogą mieć maksymalnie pięć godzin lekcyjnych dziennie.
-    Różnica liczby godzin lekcyjnych pomiędzy kolejnymi dniami tygodnia nie powinna być większa niż 1 godzina.

•    Przerwy międzylekcyjne
Przerwy na wypoczynek między lekcjami dają możliwość przemieszczenia się z klasy do klasy. Podczas przerwy uczeń ma również możliwość załatwienia potrzeb fizjologicznych. Zaleca się, aby przerwy trwały 10 minut. Konieczna jest również przerwa 20 minutowa, która m.in. umożliwi uczniowi spożycie posiłku.

napis 3

Zadaniem dyrekcji szkoły jest zapewnienie uczniowi podczas pobytu w placówce właściwego, dostosowanego do wzrostu stanowiska pracy, odpowiedniego oświetlenia zarówno naturalnego jak i sztucznego oraz prawidłowo ułożonego rozkładu zajęć lekcyjnych.
My jako rodzice dbajmy o to, aby nasze dzieci przebywały w środowisku zdrowym. Jeśli mamy wątpliwości – pytajmy dyrektora  lub organów, które  sprawują nadzór nad szkołami.
Jednym z takich organów jest Państwowa Inspekcja Sanitarna.
Zależy nam, aby środowisko, w którym przebywają uczniowie pozbawione było wszelkich szkodliwości i uciążliwości. Zapewniamy, że zajmiemy się każdym sygnałem z Państwa strony.

Opracowanie tekstu:
Jacek Szydłowski
Oddział Higieny Dzieci i Młodzieży
Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Olsztynie
tel. (089) 524-84-24 (45)
e-mail:Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Wyposażając przyszłych uczniów w potrzebne przybory i sprzęty, warto  zapoznać się z ważnymi informacjami na ten temat.

Przykładowe błędy w doborze mebli:


1. Zbyt wysokie siedzisko
- dziecko nie sięga stopami podłoża; przednia krawędź siedziska uciska naczynia krwionośne dolnej
  powierzchni ud, powodując zaburzenia w układzie krążenia i w efekcie drętwienie nóg
- zbyt wysoki stół wymusza zbyt wysokie ustawienie ramion, co może powodować ból w okolicach
  barków i karku oraz prowadzić do zwyrodnienia kręgów szyjnych
- dłuższe siedzenie przy takim stanowisku powoduje opuszczenie ręki niepracującej w celu
   zmniejszenia napięcia mięśniowego i przyjęcie pozycji niesymetrycznej, sprzyjającej powstawaniu
   skrzywień kręgosłupa.

2. Zbyt głębokie siedzisko
- dziecko broniąc się przed uciskiem krawędzi w okolicy dołu podkolanowego, automatycznie zsuwa
   się do przodu a kręgosłup traci podparcie w odcinku lędźwiowym

3. Zbyt niskie siedzisko
- zbyt ostry kąt pomiędzy udami i tułowiem powoduje ucisk na narządy wewnętrzne, co może
  sprawiać dziecku ból,
- unikając niewygody, dziecko prostuje kończyny i nie opiera o podłoże całych stóp
siedzenie przy stole
Długotrwałe siedzenie przy stanowisku pracy niedostosowanym do wzrostu ucznia oraz noszenie zbyt ciężkiego plecaka może przyczynić się do powstania wad postawy, w tym najczęściej występujących bocznych skrzywień kręgosłupa (skoliozy).

Opracowanie na podstawie ulotki „Informacje dla rodziców dzieci, które rozpoczynają naukę w szkole podstawowej” Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Olsztynie